Chuyển đổi sinh thái-xã hội (Social – ecological transformation, viết tắt là SET) là vấn đề hiện được rất nhiều quốc gia quan tâm trong tiến trình thực hiện mục tiêu phát triển bền vững, bởi những tác động trái chiều từ tăng trưởng và phát triển kinh tế không gắn với bảo vệ môi trường sinh thái-xã hội đã tạo ra những hệ lụy gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến tương lai phát triển của cộng đồng.
Những năm qua, Việt Nam đã có nhiều nỗ lực đáng ghi nhận trong thực hiện các mục tiêu phát triển bền vững. Gần đây nhất, tại Hội nghị Thượng đỉnh khí hậu COP26 diễn ra ở Glasgow (Scotland), Việt Nam cùng với nhiều nước trên thế giới đã cùng cam kết đạt mức phát thải ròng bằng “0” (Net Zero) vào năm 2050.
Cùng với đó, Đảng, Nhà nước ta đã đưa ra nhiều hành động thiết thực như ban hành Đề án phát triển kinh tế tuần hoàn, Chiến lược quốc gia và Kế hoạch hành động về Tăng trưởng xanh, Chiến lược quốc gia về Biến đổi khí hậu giai đoạn đến năm 2050 và các chính sách liên quan để tiếp tục thực hiện các mục tiêu Tăng trưởng Xanh, mục tiêu Phát triển bền vững.
Tuy nhiên, trong bối cảnh đó, Việt Nam vẫn được coi là một trong những quốc gia chịu ảnh hưởng nặng nề của biến đổi khí hậu, tình trạng tài nguyên thiên nhiên bị khai thác cạn kiệt, đa dạng sinh học bị suy giảm, ô nhiễm môi trường vẫn còn tồn tại và ảnh hưởng nghiêm trọng…
Nắm bắt vấn đề này, từ năm 2018 đến nay, IPAM và Quỹ Rosa Luxemburg khu vực Đông Nam Á, Văn phòng đại diện tại Hà Nội đã triển khai hàng loạt các dự án trong hợp phần chuyển đổi sinh thái-xã hội như tổ chức hội thảo quốc tế, xuất bản sách, tài liệu nghiên cứu và tổ chức trại hè khoa học cho các học viên trẻ đam mê khoa học môi trường và phát triển bền vững… và đặc biệt là Tọa đàm quốc tế về “Khung chỉ báo cho cộng đồng bền vững hướng tới chuyển đổi sinh thái-xã hội: Nghiên cứu trường hợp ở Việt Nam”.
Để chuẩn bị cho Tọa đàm, công tác nghiên cứu về những vấn đề liên quan đã được triển khai từ tháng 6 đến tháng 11/2023 với vai trò bước thử nghiệm đầu tiên của dự án trong hợp phần chuyển đổi sinh thái-xã hội.
Tọa đàm có sự tham gia của các nhà khoa học, các chuyên gia từ nhiều trường đại học, viện nghiên cứu trong nước cũng như quốc tế. Thông qua các hoạt động trao đổi, chia sẻ tại Tọa đàm, đã cho thấy nhiều kết quả quả nghiên cứu liên quan đến những vấn đề chuyển đổi sinh thái-xã hội gắn với phát triển cộng đồng tại Việt Nam.
Ngọc Vy
