Hàn Quốc mới đây đã công bố chiến lược chuyển dịch năng lượng và khử carbon “Kế hoạch K-GX (Korea-Green Transformation, Chuyển đổi xanh Hàn Quốc)” trị giá 747 tỷ USD đến năm 2035, đặt chuyển đổi công nghiệp vào vị trí trung tâm trong chương trình nghị sự về khí hậu và kinh tế.
Tổng thống Lee Jae Myung cho rằng Hàn Quốc cần tận dụng năng lực công nghệ và sản xuất để cạnh tranh vị trí dẫn đầu trong nền kinh tế xanh đang hình thành. “Chúng ta phải từ bỏ cách làm chạy theo người khác, thay vào đó tự mình kiến tạo và dẫn dắt thị trường xanh,” ông nhấn mạnh.
Khử carbon trong các ngành công nghiệp phát thải cao
K-GX tập trung vào 5 ngành công nghiệp phát thải cao nhất của Hàn Quốc, gồm thép, hóa dầu, lọc dầu, xi măng, chất bán dẫn và màn hình.
Đây là những ngành vừa giữ vai trò quan trọng trong nền kinh tế xuất khẩu, vừa chịu áp lực thực hiện các cam kết về khí hậu. Quá trình khử carbon đòi hỏi nguồn vốn đầu tư lớn, công nghệ mới và khả năng tiếp cận năng lượng phát thải thấp tốt hơn.
Chính phủ Hàn Quốc dự kiến xây dựng lộ trình khử carbon riêng cho từng ngành nhằm hỗ trợ thực hiện các mục tiêu giảm phát thải đến năm 2035.
Thép là ngành được đặc biệt chú trọng. Hàn Quốc muốn trở thành quốc gia đầu tiên sản xuất thép hoàn nguyên bằng hydrogen ở quy mô công nghiệp, qua đó nâng cao năng lực cạnh tranh trên thị trường thép xanh toàn cầu.
Ngoài ra, Chính phủ nước này cũng đặt mục tiêu đạt 100 GW công suất năng lượng tái tạo vào năm 2030. Kế hoạch cũng hỗ trợ các lĩnh vực thép xanh, pin, điện mặt trời, điện gió, hydrogen và lò phản ứng mô-đun nhỏ.
Trong khi đó, xe điện và xe chạy bằng hydrogen dự kiến chiếm hơn 70% doanh số xe mới vào năm 2035. Để đạt mục tiêu này, ngành công nghiệp ô tô Hàn Quốc và hệ thống hạ tầng hỗ trợ sẽ phải trải qua những thay đổi đáng kể.
Chiến lược cũng hướng tới củng cố chuỗi cung ứng trong nước đối với các công nghệ năng lượng sạch thiết yếu. Hàn Quốc đặt mục tiêu thương mại hóa pin mặt trời tandem vào năm 2028. Các lĩnh vực được hỗ trợ còn bao gồm pin tiên tiến, chất bán dẫn công suất, công nghệ thu giữ carbon và lò phản ứng mô-đun nhỏ.
Quy mô của K-GX phản ánh nỗ lực giảm thiểu rủi ro tài chính đối với những công nghệ cần nhiều năm phát triển trước khi có thể thương mại hóa ở quy mô lớn.
Các dự án nhận hỗ trợ tài chính khí hậu sẽ được đánh giá dựa trên tác động giảm phát thải khí nhà kính. Cách tiếp cận này gắn nguồn vốn từ ngân sách và khu vực tài chính trực tiếp hơn với những kết quả khử carbon có thể đo lường.
Các quan chức Bộ Khí hậu cho biết chiến lược được xây dựng nhằm ứng phó với rủi ro khí hậu vật lý ngày càng gia tăng, những quan ngại về an ninh năng lượng và các quy định carbon ngày càng nghiêm ngặt tại những thị trường quốc tế.
Đối với nền kinh tế phụ thuộc nhiều vào xuất khẩu của Hàn Quốc, những áp lực này ngày càng gắn chặt với chính sách công nghiệp. Các yêu cầu về carbon có thể tác động đến chi phí sản xuất, chuỗi cung ứng và khả năng tiếp cận thị trường, đặc biệt đối với các ngành sản xuất phát thải lớn.
Do đó, chính phủ Hàn Quốc xác định trung hòa carbon không chỉ là nghĩa vụ về môi trường mà còn là nguồn tạo động lực tăng trưởng kinh tế trong tương lai.
Đầu tư tư nhân sẽ đóng vai trò then chốt trong triển khai chiến lược
Chủ tịch Tập đoàn SK Chey Tae-won, người đứng đầu cơ quan tham vấn khu vực tư nhân hỗ trợ K-GX, cho rằng kế hoạch cho thấy chính phủ sẵn sàng chia sẻ rủi ro đầu tư với doanh nghiệp.
Các công ty vẫn thận trọng khi cam kết vốn cho những dự án trung hòa carbon dài hạn do còn nhiều bất định về công nghệ, thị trường và chính sách.
K-GX tìm cách tháo gỡ hạn chế này bằng việc kết hợp chi tiêu công, tài chính khí hậu và vốn tư nhân với quy mô đủ lớn để đưa các dự án từ giai đoạn phát triển sang triển khai thương mại.
Đối với nhà đầu tư và lãnh đạo doanh nghiệp, khâu thực thi sẽ là phép thử quan trọng tiếp theo. Việc phân bổ vốn, đo lường phát thải và xây dựng lộ trình theo ngành sẽ quyết định mức độ chuyển hóa nguồn tài chính được công bố thành kết quả giảm phát thải thực tế.
Cách tiếp cận của Hàn Quốc cũng phản ánh xu hướng rộng hơn trong chính sách khí hậu toàn cầu. Các chính phủ ngày càng gắn quá trình khử carbon với năng lực cạnh tranh công nghiệp, an ninh năng lượng và sản xuất trong nước.
Đối với một trong những nền kinh tế công nghiệp lớn nhất châu Á, thập kỷ tới sẽ là phép thử cho thấy liệu sự kết hợp này có thể chuyển nguồn chi cho khí hậu thành kết quả giảm phát thải và lợi thế kinh tế bền vững hay không.
An Chi
