Báo cáo của IEA công bố hôm 20/4 ghi nhận, nhu cầu điện tăng nhanh gấp khoảng 2,3 lần so với tổng nhu cầu năng lượng trong năm 2025. Riêng nhu cầu từ xe điện tăng vọt tới 38%, còn từ các trung tâm dữ liệu tăng 17%. Tuy vậy, các ngành công nghiệp, thiết bị gia dụng và tòa nhà thương mại vẫn là những “đầu tàu” chính thúc đẩy tăng trưởng.
Tại các nền kinh tế phát triển, nhu cầu điện tăng trưởng ổn định ở mức 1,6% so với năm 2024. Trong đó, Mỹ ghi nhận mức tăng đặc biệt mạnh. Các trung tâm dữ liệu chiếm tới khoảng một nửa mức tăng nhu cầu điện tại nền kinh tế lớn nhất thế giới. Phần tăng trưởng nhu cầu còn lại lại đến từ lĩnh vực dân dụng, công nghiệp và giao thông.
Ở Trung Quốc, nhu cầu điện cũng tăng mạnh nhưng chậm hơn năm 2024 nhờ cải thiện hiệu suất và nhu cầu làm mát giảm nhẹ.
Tronng năm ngoái, tốc độ tăng nhu cầu năng lượng toàn cầu chậm lại, chỉ còn 1,3%, thấp hơn đôi chút so với mức trung bình của thập niên trước. Nguyên nhân chính dẫn đến sự suy giảm này là do tăng trưởng kinh tế toàn cầu thấp hơn, nhiệt độ ít khắc nghiệt hơn ở một số khu vực và việc áp dụng nhanh chóng các công nghệ tiết kiệm năng lượng.
“Nhu cầu năng lượng toàn cầu tiếp tục tăng trong năm 2025 trong bối cảnh kinh tế và địa chính trị phức tạp. Một xu hướng không thể phủ nhận là tốc độ điện hóa ngày càng tăng ở nhiều nền kinh tế”, Giám đốc IEA Fatih Birol nói.
Người đứng đầu IEA nhấn mạnh, các quốc gia nên ưu tiên khả năng chịu và đa dạng hóa các nguồn cung năng lượng. Điều này sẽ giúp họ có vị thế tốt nhất để quản lý sự biến động khó lường trên thị trường và cung cấp năng lượng an toàn với giá cả phải chăng trong những năm tới.
Đáng chú ý, năng lượng mặt trời lần đầu tiên trở thành nguồn đóng góp lớn nhất vào tăng trưởng nguồn cung năng lượng toàn cầu trong năm 2025. Theo IEA, điện mặt trời chiếm hơn 25% mức tăng nhu cầu năng lượng, vượt các nguồn khác.
Trong khi đó, nhu cầu dầu mỏ toàn cầu tăng nhẹ 0,7%, đúng như dự báo của IEA. Điều này phản ánh xu hướng gia tăng sử dụng xe điện làm giảm nhu cầu nhiên liệu cho giao thông đường bộ.
Nhìn chung, các nguồn năng lượng tái tạo và năng lượng hạt nhân đáp ứng gần 60% tổng mức tăng trưởng nhu cầu năng lượng trong năm ngoái.
Về than, tiêu thụ tại Trung Quốc giảm trong năm ngoái nhờ mở rộng các nguồn năng lượng sạch. Ngược lại, tại Mỹ, nhu cầu than tăng do giá khí tự nhiên ở mức cao, khiến một số nhà máy điện chuyển sang sử dụng than. Dù vậy, tốc độ tăng nhu cầu than toàn cầu đã chậm lại.
Trong lĩnh vực công nghệ, lưu trữ năng lượng bằng pin là mảng tăng trưởng nhanh nhất của ngành điện trong năm 2025, với khoảng 110 GW công suất mới được bổ sung. Ngoài ra, hơn 12 GW công suất điện hạt nhân cũng đã được khởi công xây dựng trong năm qua.
Chánh Tài (Theo Bloomberg)
