Lễ ký kết và cuộc họp thành lập liên minh trên diễn ra tại Florence (Ý) với sự tham dự của Tổng giám đốc Hành động khí hậu của Ủy ban châu Âu (EC) Kurt Vandenberghe, Thứ trưởng Bộ Sinh thái và Môi trường Trung Quốc Li Gao cùng Cristina Reis, quan chức phụ trách thị trường carbon của Brazil.
Brazil, Trung Quốc và EC sẽ giữ vai trò đồng chủ tịch liên minh trong hai năm đầu tiên.
Liên minh ra mắt trong bối cảnh Mỹ đang đảo ngược các chính sách về khí hậu và ưu tiên mở rộng nhiên liệu hóa thạch. Tổng thống Donald Trump đã rút Mỹ khỏi Thỏa thuận khí hậu Paris đồng thời tìm cách kìm hãm ngành công nghiệp điện gió xa bờ.
Liên minh mới sẽ tập trung nâng cao hiệu quả, tính minh bạch và độ tin cậy của thị trường carbon của các nước thành viên, qua đó hỗ trợ thực hiện Thỏa thuận Paris về chống biến đổi khí hậu.
Liên minh cũng được kỳ vọng trở thành nền tảng hợp tác quốc tế về xây dựng và hoàn thiện các chính sách định giá carbon. Trọng tâm hoạt động sẽ bao gồm phát triển các hệ thống giám sát, báo cáo và kiểm chứng phát thải; hoàn thiện phương pháp hạch toán carbon; đồng thời nghiên cứu sử dụng các tín chỉ carbon chất lượng cao nhằm bảo đảm tính toàn vẹn môi trường.
Sau khi thông qua bộ quy tắc hoạt động, liên minh hiện mở cửa cho các nước đã triển khai thị trường carbon cấp quốc gia, chẳng hạn như hệ thống mua bán phát thải hoặc thuế carbon. Các chính quyền địa phương vận hành cơ chế định giá carbon có thể tham gia với tư cách quan sát viên.
New Zealand và Đức là hai quốc gia đầu tiên gia nhập liên minh với vai trò thành viên chính thức. Nhiều nước khác được cho là sẽ sớm tham gia trong thời gian tới.
Theo EU, hiện thế giới đã có khoảng 80 cơ chế định giá carbon tại 50 quốc gia. Vì vậy, việc phối hợp trong một khuôn khổ chung sẽ giúp tăng cường hiểu biết lẫn nhau, chia sẻ các mô hình hiệu quả và nâng chuẩn toàn cầu cho thị trường carbon.
Đối với EU, đây cũng là cơ hội thúc đẩy định giá carbon như một công cụ giảm phát thải hiệu quả nhất về chi phí, dựa trên hơn 20 năm kinh nghiệm vận hành Hệ thống mua bán khí thải EU (EU ETS).
Không chỉ mang ý nghĩa kỹ thuật, liên minh mới còn được xem là tín hiệu cho thấy sự trở lại của hợp tác đa phương trong ứng phó biến đổi khí hậu và cam kết chung đối với Thỏa thuận Paris.
Phát biểu tại lễ ra mắt liên minh, Tổng giám đốc Hành động khí hậu của EC Kurt Vandenberghe nhấn mạnh, sự hợp tác giữa EU, Brazil, Trung Quốc, Đức, New Zealand và nhiều quốc gia khác trong tương lai sẽ giúp các hệ thống giao dịch phát thải trở nên hiệu quả, minh bạch và đáng tin cậy hơn.
Ông cho biết, hệ thống EU ETS đã giúp EU cắt giảm 50% lượng phát thải trong các lĩnh vực áp dụng đồng thời tạo ra doanh thu 260 tỉ euro để hỗ trợ quá trình giảm phát thải và đổi mới công nghệ.
Lê Linh (Theo Bloomberg, europa.eu)
